سایه جنگ اوکراین بر سر امنیت جهانی غذا

این روزنامه انگلیسی هشدار داد مرحله جدید تنش ها بین مسکو و کی یف می تواند تاثیرات خطرناکی در خارج از مرزهای اروپا داشته باشد که یکی از آن ها می تواند بحران عرضه غلات باشد که ناشی از دور تازه حملات علیه صادرات کشاورزی دو کشور است.

این گزارش نوشت: از ماه ژوئیه (تیر) تاکنون، کی یف در حملات خود علیه اهداف روسی بر مجموعه جدیدی از اهداف متمرکز شده است: کشتی های روسی که محصولات کشاورزی را از طریق دریای سیاه صادر می کنند. این حملات همچنین شامل حمله به زیرساخت های بندری و راه آهن در دریای آزوف است. هفته گذشته اوکراین به سه پایانه غلات در بندر نووراسییسک (Novorossiysk) حمله کرد که بیش از ۴۰ درصد از صادرات غلات روسیه را انجام می دهد. مقامات، صادرات از این بندر را تا تکمیل تعمیرات متوقف کرده اند.

روسیه نیز حمله به بنادر اوکراین در دریای سیاه را تشدید و حتی چندین کشتی به مقصد بزرگترین بندر در منطقه اودسای اوکراین را غرق کرده است. در نتیجه، صادرات کشاورزی هر دو کشور به شکل قابل توجهی کاهش یافته و یا حتی به طور کامل متوقف شده است.

با توجه به اهمیت روسیه و اوکراین برای بازارهای جهانی غذا این موضوع بسیار نگران کننده است. برای مثال در خصوص گندم، مسکو و کی یف در مجموع ۲۷ درصد از صادرات جهانی این محصول را در اختیار دارند که عمدتا از طریق دریای سیاه حمل می شود. روسیه و اوکراین عرضه کنندگان اصلی گندم در بسیاری از کشورهای خاورمیانه و شمال آفریقا هستند.

فایننشال تایمز با اشاره به اهمیت جدی فصل جاری برای تولید کنندگان گندم نوشت: به دلیل جنگ خلیج فارس انتظار می رود قیمت های سوخت و کودهای شیمیایی افزایش یابد. این در حالیست که موج های گرما در تولیدات اروپا و آمریکا تاثیر گذاشته است.

قیمت های گندم در سال ۲۰۲۵ میلادی بیش از ۲۵ درصد افزایش داشته است و همچنان این روند افزایش قیمت ها ادامه دارد. سازمان ملل متحد پیش بینی کرده که امسال حدود ۵۰ میلیون نفر فقط به دلیل عوامل آب و هوایی، با ناامنی غذایی مواجه خواهد شد. اگر گندم روسیه و اوکراین به بازار نرسد، این می تواند بحران امنیت غذایی به مراتب بزرگتری را در آینده به بار آورد.

این رسانه انگلیسی خاطرنشان کرد، در حالی که نمی توان بسرعت مانع از تاثیرات موج های گرما شد، اما می توان به اختلال در عملیات تدارکات محصولات غذایی در دریای سیاه رسیدگی کرد. در آغاز جنگ اوکراین، بسیاری از سهامداران، مسکو را تحت فشار قرار دادند تا با کی یف درباره عبدر آزاد غلات اوکراین به توافق برسد. اما حتی پس از آن که این توافق در نهایت کنار گذاشته شد، روسیه و اوکراین تا همین تابستان امسال، هیچ‌گونه اقدام نظام‌مندی برای جلوگیری از صادرات محصولات کشاورزی انجام ندادند.

جامعه بین المللی اکنون باید دو طرف را تحت فشار قرار دهد تا به این توافق ناگفته همچنان متعهد باشند. در نهایت در حالی که مزایای نظامی این حملات برای دو کشور قابل توجه نیست، پیامدهای منفی احتمالی آن برای بسیاری از کشورهای چشمگیر خواهد بود.

فایینشال تایمز در پایان خواستار تشکیل گروه تماس بین المللی و طراحی مجموعه ای از سیاست های تنبیهی و تشویقی برای مسکو و کی یف با هدف حفظ جریان آزاد کالاهای کشاورزی شد و نوشت: در حالی بعید است که جنگ اوکراین و روسیه بزودی پایانی یابد، استفاده از دیپلماسی برای محدود کردن خطرناک ترین ابعاد این درگیری می تواند موثر باشد و راه را برای تنش زدایی گسترده تر در آینده هموار کند.